Anasayfa Akademi Gayri Safi Yurtiçi Hasıla Nedir?

Gayri Safi Yurtiçi Hasıla Nedir?

Akademik yılın başlamasıyla bu dönem çok daha fazla ekonomiden bahsedeceğiz. Sık sık yazılarda da kullandığımız Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (GSYİH); ulusal ekonomi, yurtiçi ekonomi ve benzeri birçok konu üzerine yayınlarımızı dönem içerisinde akademi kategorisinden sizlerle paylaşacağız.

Herhangi bir ülkenin ulusal sınırlar içinde gerçekleştirilen ekonomik etkinlerini açıklamada yurtiçi ekonomi kavramını kullanırız. Buna karşın, belli bir ülkenin bütün ekonomik birimlerinin gerek ülke içinde gerekse de diğer ülkelerin ekonomik etkinlerinden söz ederken de ulusal ekonomi kavramını kullanırız.

Bundan böyle GSYİH kısaltmasıyla devam edeceğim.

Gayri Safi Yurtiçi Hasıla Tanım

GSYİH, herhangi bir ekonomide yerleşik olan üretici birimlerin belirli bir dönemde, yurtiçi etkinlikleri sonucu yaratmış oldukları tüm mal ve hizmetlerin üretim değerleri toplamından bu mal ve hizmetlerin üretimde kullanılan girdiler toplamının çıkarılması sonucu elde edilen değerdir.

Yani GSYİH, belirli bir dönemde -genellikle bir yıl- bir ülkenin ulusal sınırları içinde, üretim faktörlerinin katkısı sonucunda oluşan nihai mal ve hizmetlerinin toplam değerini gösterir. Farklı bir ifadeyle, ülke sınırları içinde yaratılan katma değerlerin toplamı GSYİH olarak ifade ederiz.

Daha da anlaşılabilir olarak: GSYİH, belli bir dönem içinde, bir ülkenin ulusal sınırları içerisinde ister o ülke ekonomik birimleri olsun isterse yabancılar tarafından üretilmiş olsun,  üretilen tüm nihai mal ve hizmetlerin para birimi cinsinden değeri şeklinde ifade edilir.

GSYİH Nasıl Hesaplanır?

GSYİH hesaplanırken mutlaka mükerrer sayımdan uzak durulmalıdır. GSYİH, sadece cari dönemdeki üretimi içerir. Daha önceden üretilen mal ve hizmetler bu hesaplamaya dahil edilmemelidir.

GSYİH hesaplamasında, üretimin her aşamasında yaratılan katma değerler toplanır, tamamlanmış yani nihai mal ve hizmetlerin parasal değeri toplanır.

Kullanılan hesaplama formülü aşağıda yer aldığı gibidir.

GSYİH = tüketim + yatırım + devlet harcamaları + (ihracat – ithalat)

GSYİH Hesabında Yer Almayanlar

Piyasa ekonomisine aktarılmayan bazı mal ve hizmet üretimleri GSYİH’da yer almaz. Mesela ev hanımlarının yapmış olduğu dikiş, mutfak, tamir, ütü, ev temizliği gibi ev işlerini ulusal hasıla hesaplarına eklemek zordur. Fakat örneklerde bahsedilen bu işler bir para karşılığında yaptırıldığı takdirde ulusal hasılaya dahil edilirler.

Bununla beraber kayıt dışı bazı ekonomik faaliyetler de GSYİH’nın net bir şekilde hesaplanmasını zorlaştırmaktadır.

GSYİH Hesaplama Örnekleri

GSYİH hesaplama soruları sıkça sınavlarda sorulabiliyor. GSYİH Hesaplamasının nasıl yapıldığı aşağıda yer alan video üzerinde güzel bir örnekle anlatılıyor. İzlemenizi tavsiye ediyorum.

Yatırım İşlemlerine Başlayın

Ücretsiz Yatırım Simülatörü ile yerli veya yabancı hisse senetleri, altın, dolar ve endeks işlemleri gibi tüm seçeneklerde yatırım becerilerinizi test edin. Kendi paranızı riske atmaya başlamadan önce yatırım işlemlerinizi sanal bir ortamda gerçekleştirin, gerçek piyasada ihtiyaç duyacağınız pratiğe sahip olana dek tüm stratejileri uygulayın ve yatırım yapmayı öğrenin. Yatırım Simülatörünü bugün deneyin >>


7 görüş var

  1. Gayri Safi Yurt İçi Hasıla (GSYİH), belirli bir yılda bir ülkede üretilen tüm nihai mal ve hizmetlerin toplam piyasa değeridir. Bir de Gayri Safi Milli Hasıla (GSMH) var ki birbirine karıştırılıyor. GSYİH üreticinin milliyetine bakmazken, GSMH buna bakar. Mesela Türkiye için GSYİH Türkler ve yabancılar, GSMH sadece Türkler şeklindedir.

  2. Danışmak istediğim bir şey var. Mesela GSYİH hesabında yer almayan işlerin milli gelire etkisi var mıdır yok mudur? mümkünse örnekle anlatabilir misinz? İlk dönemim merak ediyorum. Mesela piyasaya dönmeyip yinede öztüketim konu olabilecek değerler tahmin edilemiyor. Hocanın sorduğu bir soru ve cevabını verdiysede kimse bilmiyor. Bu neyle örneklene bilir yani bir kanıt var mıdır milli hasıla açısından. Kraşık oldu farkındayım ama daha net anlatamıyorum . Cevaplarsanız şimdiden sağolun.

    • Selamlar, gerçekten karışık bir soru muhtemelen hocamız bu şekilde sormamıştır :)

      Şöyle kısa bir sözle hatta kanıtla örnekleyebiliriz; İngiliz İktisatçı Arthur Cecil Pigou der ki “aşçıyla evlenen birey ulusal geliri azaltır”. Bu örnekle net bir şekilde anlaşılacağını düşünüyoruz.

      Danışmak istediğiniz farklı bir soru olursa tekrar yazabilirsiniz.

      • İki gün önce yazmayayın umudumu kaybetmiştim cevaplardarn. Cevap verdiğiniz için teşekkür ederim. O zaman aşçıyla evlenen birey ulusal geliri azaltıyorsa yani aslında yapacağı işi para karşılığında yapması gerekiyor ve aslında yapabilirde ama yapmadığı için ulusal gelir hesaplamasına dahil edimiyor. Örnekler aynı şekilde çoğaltılabilir. Mesela doğru mu yanlış mı cevaplarsanız ona göre anladığımı kabul edeceğim bahçesinde elma ağacı olan bi adam olsun aslında bunları satıp para kazanabilecekken satmıyor kendisi tüketiyor ve bu ulusal hesaplamaya dahil edilmiyor doğru mudur?

Görüşlerinizi Yazın

Please enter your comment!
Please enter your name here